CHP Yalova Milletvekili Tahsin Becan’ın, kıyılardaki yosunlaşma, kötü koku ve deniz kirliliğine ilişkin soru önergesine Bakanlıktan yanıt geldi. Yalova’da son beş yıldaki denetimlerde 79 mevzuata aykırılık tespit edildiği ve 63 milyon 870 bin 800 lira idari para cezası uygulandığı bildirildi. Becan, “Ceza kesmek kadar kirliliği önlemek de önemli” dedi.
Haber / Zeynep TAŞTAN
CHP Grup Yönetim Kurulu Üyesi ve Yalova Milletvekili Tahsin Becan, Yalova kıyılarında görülen yoğun yosunlaşma, kötü koku ve kıyı kirliliğini Türkiye Büyük Millet Meclisi gündemine taşıdı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum’un yanıtlaması istemiyle yazılı soru önergesi veren Becan, Bakanlıktan gelen yanıtı kamuoyuyla paylaştı. Bakan Kurum’un imzasıyla TBMM Başkanlığına gönderilen 20 Ekim 2026 tarihli yanıtta, Yalova’da gerçekleştirilen çevre denetimleri, uygulanan idari para cezaları, yosunlaşmanın nedenleri ve deniz kirliliğine karşı yürütülen çalışmalara ilişkin bilgiler yer aldı.
3 BİN 126 ÇEVRE DENETİMİ YAPILDI
Bakanlığın yanıtına göre, Yalova’da 1 Temmuz 2021 tarihinden itibaren toplam 3 bin 126 çevre denetimi gerçekleştirildi. Bu denetimlerin 950’sinin, kıyı tesisleri ve atıksu arıtma tesisleri başta olmak üzere deniz ekosistemiyle doğrudan veya dolaylı ilişkili denetimler olduğu belirtildi. Son beş yıllık dönemde yapılan denetimlerde tespit edilen aykırılıklar ve uygulanan yaptırımlara ilişkin Bakanlık yanıtında, “Son beş yılda yapılan denetimlerden yetmiş dokuzunda (79) mevzuata aykırılık tespit edilmiş olup, 63.870.800 TL idari para cezası verilmiştir” ifadeleri kullanıldı.
“KIYIYA VURAN ATIKLAR HEPİMİZİ ENDİŞELENDİRDİ”
Bakanlığın açıkladığı verileri değerlendiren Becan, Gazipaşa Caddesi, Akasya Plajı çevresi ve sahil bandında yaşanan sorunlara dikkat çekti. Becan, şunları söyledi: “Yalova, Marmara Denizi’ne kıyısı olan, doğal güzellikleri ve sahilleriyle öne çıkan bir kentimiz. Ancak geçtiğimiz günlerde özellikle Gazipaşa Caddesi, Akasya Plajı çevresi ve sahil bandında karşılaştığımız yoğun yosunlaşma, kötü koku ve kıyıya vuran atıklar hepimizi endişelendirdi. Bakan’ın yanıtına göre son 5 yıldaki denetimlerde 63,9 milyon liraya yakın ceza kesilmiş. Bu rakamlar, Yalova’da çevre denetimlerinin ve yaptırımların ne kadar önemli olduğunu açıkça gösteriyor.”
YOSUNLAŞMAYA İLİŞKİN TÜR TAYİNİ YAPILDI
Bakanlığın yanıtında, Yalova kıyılarında görülen yoğun yosunlaşmaya ilişkin tür tayinlerinin yapıldığı, söz konusu türlerin fırsatçı tek yıllık otsu deniz bitkilerinden oluştuğunun anlaşıldığı bildirildi. Besin tuzlarının dengesinin bozulmasıyla bu türlerin kütlesinin arttığı belirtilen yanıtta, bölgenin Marmara Denizi ve Adalar Özel Çevre Koruma Bölgesi içerisinde bulunduğu da dikkate alınarak kıyıdan düzenli temizlik yapılması gerektiğinin ilgili belediyelere ve kaymakamlıklara bildirildiği kaydedildi. Becan da açıklamasında, yapılan incelemelerde yosunlaşmanın besin tuzlarının havzaya girişi ve deniz ekosistemindeki dengenin bozulmasıyla ilişkilendirildiğini aktardı.
BAKANLIKTAN BESİN TUZLARINA İLİŞKİN AÇIKLAMA
Bakanlık, yosunlaşmanın nedenlerine ilişkin değerlendirmesinde besin tuzlarının denize ulaşmasının yalnızca atık deşarjlarıyla açıklanamayacağını bildirdi. Yanıtta, “Yosunlaşma olarak ifade edilen durum doğrudan besin tuzlarının havzaya girişiyle ilişkilidir” denildi. Marmara Denizi’nin kendine özgü yapısı ve üst akıntı yoluyla gelen besin tuzlarının da etkili olduğu belirtilerek, dere ve nehirler aracılığıyla karasal havzalardan denize ulaşan besin tuzlarının ana girdi kaynakları arasında yer aldığı ifade edildi. Bakanlığın yanıtında ayrıca, “İlimizde bu nevi bir besin tuzu artışı sağlayacak endüstriyel tesis de söz konusu değildir. Atıksu Arıtma Tesisleri de ilgili deşarj tabloları kapsamında takip edilmektedir” açıklamasına yer verildi.
DENİZ SUYU ANALİZLERİ DE ÖNERGEDE YER ALDI
Becan, soru önergesinde Yalova İl Sağlık Müdürlüğünün gerçekleştirdiği deniz suyu ölçümlerinde bazı bölgelerde “orta” kalite seviyelerinin tespit edilmesini de gündeme getirdi. Deniz suyundaki değişimlerle kıyılardaki yoğun yosunlaşma arasında ilişki bulunup bulunmadığını soran Becan, analiz sonuçlarına göre alınan önlemler hakkında bilgi istedi. Bakanlığın yanıtında, orta ve riskli seviyelere ilişkin inceleme ve değerlendirmelerin, Sağlık Bakanlığınca Yüzme Suyu Kalitesinin Yönetimine Dair Yönetmelik doğrultusunda alınan deniz suyu analizlerine dayandığı belirtildi. Bu analizlerin, alanın halk ve çevre sağlığı yönünden yüzmeye elverişli olup olmadığını ortaya koyduğu ifade edildi. Alınan önlemler için Yalova Valiliğinin 11 Haziran 2025 tarihli ve 05 sayılı İl Umumi Hıfzıssıhha Meclisi Kararı’na işaret edildi.
DENİZ ÇÖPLERİ İL EYLEM PLANI UYGULAMADA
Marmara Denizi Eylem Planı kapsamında yürütülen çalışmalara da değinilen Bakanlık yanıtında, 22 maddelik planın 5, 6, 7, 10 ve 11 numaralı eylemleri çerçevesinde faaliyetlerin sürdürüldüğü bildirildi. Deniz Çöpleri İl Eylem Planı’nın uygulamaya konulduğu belirtilerek, ilgili yerel idarelerin düzenli olarak topladığı deniz çöplerine ilişkin envanterlerin Bakanlıkla paylaşıldığı kaydedildi. Yanıtta ayrıca, Marmara Deniz Havzası Eylem Planı Kapsamında Deşarj Standartlarında Kısıtlama Genelgesi doğrultusunda tesislerin deşarj standartlarının kısıtlandığı ve denetimlerin bu genelge kapsamında gerçekleştirildiği ifade edildi.
“KİRLİLİĞİ KAYNAĞINDA ÖNLEMEK OLMALI”
Çevre kirliliğiyle mücadelenin denetim ve para cezalarıyla sınırlı kalmaması gerektiğini belirten Becan, açıklamasını şöyle sürdürdü: “Çevreyi kirletenlere gerekli yaptırımların uygulanması elbette önemli. Ancak asıl hedefimiz kirlilik meydana geldikten sonra ceza kesmek değil, kirliliği kaynağında önlemek olmalı. Yalova’nın denizi, sahilleri ve doğal zenginlikleri yalnızca bugünün değil, gelecek kuşakların da hakkıdır. Deniz kirliliğinin turizm, balıkçılık, halk sağlığı ve kentimizin ekonomik yaşamı üzerindeki etkileri bütüncül biçimde ele alınmalıdır.”
“SONUÇLAR KAMUOYUYLA PAYLAŞILMALI”
Denetimlerin sürdürülmesi ve kirlilik kaynaklarının belirlenmesi gerektiğini ifade eden Becan, “Denetimlerin düzenli olarak sürdürülmesi, atıksu arıtma tesislerinin etkin çalışması, denize ulaşan kirlilik kaynaklarının belirlenmesi ve sonuçların şeffaf biçimde kamuoyuyla paylaşılması gerekiyor. Yalova’nın temiz denize ve sağlıklı bir çevreye kavuşması için konunun takipçisi olmaya devam edeceğiz” dedi.