YALOVA’NIN ELMASINA NE OLDU?
YALOVA’NIN ELMASINA NE OLDU?
ELMA YARIŞMALARINDAN ÜRETİM KAYBINA.. Gazetemiz 30 Eylül 1967 tarihli sayısında, 34 köyden 102 yetiştiricinin katıldığı elma yarışması haber olmuştu.. Bir dönem üreticileri yarışmalarla teşvik edil…

ELMA YARIŞMALARINDAN ÜRETİM KAYBINA..

Gazetemiz 30 Eylül 1967 tarihli sayısında, 34 köyden 102 yetiştiricinin katıldığı elma yarışması haber olmuştu..

 

Haber / Zeynep TAŞTAN

Yalova’nın tarım geçmişinde önemli bir yere sahip olan elma, yıllar içerisinde üretim miktarı ve yetiştirildiği alan bakımından geriledi. Haberci Gazetesi’nin 30 Eylül 1967 tarihli sayısında yayımlanan elma yarışması haberi, kentteki yetiştiriciliğin geçmişine ışık tutarken, sonraki yılların istatistikleri üretimde yaşanan değişimi ortaya koydu. Yalova Valiliği’nin yayımladığı kayıtlarda 2009 yılında 26 bin 210 ton olan elma üretimi, Tarım ve Orman Bakanlığı’nın 2024 verilerinde 2 bin 238 ton olarak yer aldı.

34 KÖYDEN 102 ELMA YETİŞTİRİCİSİ YARIŞTI

Haberci Gazetesi’nin 30 Eylül 1967 Cumartesi günü yayımlanan 159. sayısında, “Yalovalı müstahsilimizi teşvik gayesiyle” üst başlığı altında “Elma müsabakasında hediyeleri Vefa Poyraz dağıttı” başlıklı habere yer verildi. Haberde, Yalova’da elma yetiştiricileri arasında düzenlenen yarışmada dereceye girenlere çeşitli hediyeler verildiği belirtildi. Halk Eğitim Merkezi’nde gerçekleştirilen organizasyona 34 köyden 102 elma yetiştiricisi katıldı. Yarışmada dönemin Adalet Partisi Genel Sekreteri Nizamettin Erkmen, İstanbul Valisi Vefa Poyraz ve milletvekilleri de hazır bulundu. Gazetede aktarılan konuşmasında Vefa Poyraz, o yıl elma mahsulünün önceki yıllara göre bol ve kaliteli olduğunu söyledi. Üreticilerin elmalarını İstanbul’da el değiştirmeden satabileceklerini belirten Poyraz’ın, “Böylece İstanbullular, ucuz fiyatla elma yiyebileceklerdir” sözleri haberde yer aldı. Üreticileri teşvik amacıyla düzenlenen yarışma, elmanın o dönemde Yalova’nın tarımsal gündemindeki yerini gösteriyor.

2009 YILINDA 26 BİN TONU AŞTI

Yalova Valiliği’nin “İstatistiklerle Yalova 2010” yayınındaki verilere göre, kentte elma üretimi 2004 yılında 12 bin 950 ton olarak gerçekleşti. Üretim, 2005’te 15 bin 412 tona, 2006’da 18 bin 278 tona, 2007’de ise 23 bin 786 tona yükseldi. 2008 yılında 20 bin 227 tona gerileyen elma üretimi, 2009’da yeniden artarak 26 bin 210 tona ulaştı. Bu dönemin kayıtları, üretimin yıllara göre dalgalanmakla birlikte 2000’li yılların ikinci yarısında 20 bin tonun üzerinde seviyelere çıktığını gösterdi.

ÜRETİM 2 BİN TON SEVİYESİNE GERİLEDİ

İlerleyen yıllarda elma üretiminde belirgin bir daralma yaşandı. 30 Kasım 2017 tarihinde Yalova’nın yıllık elma üretimi yaklaşık 8 bin ton olarak aktarıldı.  İl Tarım ve Orman Müdürlüğü’nün verilerini kaynak gösteren “Yalova” başlıklı çalışmada ise 2021 yılında 3 bin 230 ton, 2022 yılında 2 bin 810 ton elma üretildiği belirtildi. Tarım ve Orman Bakanlığının 2025 Yalova Tarımsal Yatırım Rehberi’nde yer alan 2024 verisine göre üretim 2 bin 238 ton oldu. 2009 ve 2024 yıllarının rakamları karşılaştırıldığında, yıllık üretimde 23 bin 972 tonluk azalma meydana geldi. Yaklaşık yüzde 91,5’e karşılık gelen bu gerileme sonucunda, 2024 üretimi 2009 seviyesinin yüzde 8,5’i düzeyinde kaldı. koyuyor.

ELMA BAHÇELERİ DE KÜÇÜLDÜ

Elma yetiştiriciliğinde yaşanan değişim, üretim alanlarına da yansıdı. İl Tarım ve Orman Müdürlüğü verilerini aktaran çalışmaya göre, 2002 yılında 11 bin 870 dekar olan elma üretim alanı, 2021’de bin 468 dekara, 2022’de ise 978 dekara düştü. Böylece 2002-2022 yılları arasındaki 20 yıllık dönemde elma yetiştirilen alan yaklaşık yüzde 91,8 daraldı. Aynı dönemde üretim miktarı da 10 bin 214 tondan 2 bin 810 tona geriledi.

ELMA BAHÇELERİNİN YERİNE KİVİ DİKİLDİ

Yalova’daki ürün değişimi, geçmiş yıllarda yapılan açıklamalara da yansıdı. Elma bahçelerinin bir bölümünün imara açıldığı, önemli bir kısmına ise kivi dikildiği belirtildi. Dönemin çıkan haberlerinde 2007’de yaklaşık 15 bin dekar olan elma yetiştiriciliği alanının, 2017’de 2 bin 700 dekara gerilediği bilgisi paylaşıldı. Dönemin Gıda, Tarım ve Hayvancılık İl Müdürü Suat Parıldar, ekonomik ömrünü tamamlayan meyve ağaçlarının sökülerek uygun bölgelerde kivi bahçeleri kurulduğunu anlattı. Üreticilerin elde ettikleri gelire göre tercih yaptığını belirten Parıldar, elmadaki ilaçlama ihtiyacının maliyetleri artırabildiğini ifade etti. Aynı haberde görüşlerine yer verilen Kocadere köyünden üretici Okan Doğan da babasından kalan elma bahçesini kivi bahçesine dönüştürdüğünü söyledi. Doğan, bu tercihinde elma ağaçlarının yaşlanmasının ve kividen daha fazla gelir elde etmesinin etkili olduğunu aktardı.

DEREKÖY ELMA ÜRETİMİNİ SÜRDÜRÜYOR

Yalova’da elma yetiştiriciliğinin devam ettiği yerlerden biri, Çiftlikköy ilçesine bağlı Dereköy. Köydeki elma hasadının kalite ve fiyat bakımından üreticileri memnun ettiği belirtildi. Dereköy Muhtarı Hidayet Köken, sulama göletlerinin üretime katkı sağladığını, düzenli sulama imkanının verim ve kaliteyi artırdığını söyledi. Köken, “Dereköy Yalova’daki elma üretim geleneğini ayakta tutan yerlerden biri” ifadelerini kullandı. Köyde yetiştirilen elmaların İstanbul ve Yalova pazarlarında Dereköy adıyla satıldığını anlatan Köken, yetiştiriciliğin yoğun bakım ve emek gerektirdiğini de dile getirdi. Gençlerin elma üretimine yeterince yönelmediğini belirten Köken, üretimin devamlılığı açısından yaşanan güçlükleri aktardı.

2025 VERİLERİNDE 2 BİN 252 TON

TÜİK’in 2025 Bitkisel Üretim İstatistiklerini kaynak gösteren Türkiye Haritası platformunda, Yalova’nın elma üretimi 2 bin 252 ton olarak yer aldı. Bu miktar, 2024’teki 2 bin 238 tonluk üretime göre 14 tonluk sınırlı bir artışa işaret ediyor.

 

Fikret MAZI
Official Verified Account

Yalova'nın En Hızlı Gazetecisi! / İHBAR HATTI / +90 551 207 34 15

Bu İçeriğe Tepki Ver (en fazla 3 tepki)

Yorumlar

https://www.yalovanedio.com/assets/images/user-avatar-s.jpg

0 comment

Write the first comment for this!

Facebook Yorumları

Disqus Yorumları